Fietstassen vullen!

Snoepen & shoppen van nazomerfruit op de leukste adresjes in Zuidwest-Drenthe.
Fietstassen

Dit artikel verscheen in Noorderland 2015-6.

Dagje op de pedalen? Wij zeggen: doen. Want voorlopig “nazomert” het nog wel wat. Verse smaakjes superfood hangen voor het grijpen in de leukste pluktuinen van Zuidwest-Drenthe en langs veel binnenwegen lonken de laatste koopjeskramen van het seizoen. Huisgemaakte uitstallingen waar je hebberig van raakt. Dus geef je wielen de sporen maar en kom fietstassen vullen.

Sightseeing, snoepen, shoppen. Dat zijn zo’n beetje de ingrediënten van een dagje fietsen door dit lommerrijke deel van Drenthe. En, voor wie de accu halverwege al leeg heeft, slapen. Ook dat is een optie op onze route die zo rijkelijk is bezaaid met landelijke B&B-adresjes.

Schuif spontaan aan
Aftrappen doen we bij De Olde Fabriek in Wapserveen. Adresje voor de slow starter. Ons advies: kom maar niet te vroeg. In het “aanschuifrestaurant”, net op Drents grondgebied, schenkt Mia de Vries-Koerhuis toch pas vanaf een uurtje of elf verse koffie. Met lekkers uit eigen oven. Je zou het haar misschien niet geven, maar de kwieke kok van deze verbouwde zuivelfabriek is toch al 72 jaar, dus haast is nergens goed voor. Dit is hun zelf gecreëerde relaxstek, een plaats van ontmoeting waar de stress van alledag van je af glijdt. Precies de bedoeling van Mia en haar partner Sieb, de aimabele gastheer aan tafel.

Ze doen het op hun eigenwijze manier en genieten met volle teugen van hun unieke uitspanning, hier aan ‘t Midden. En dat betekent: mobieltjes uit graag, of op trilstand. ‘Zo storend,’ vindt Mia, ‘mensen communiceren niet meer.’ Hier wel, onder het hoge plafond met de witte zuilen. Daar ontstaan spontaan gesprekken, worden contacten gelegd. Want gasten – allemaal brengen ze hun eigen verhalen mee - waaien pardoes aan. Zo werkt het hier. Een groepje vrienden uit de buurt, kennissen die het weer van horen zeggen hebben, een stel Duitsers, een paar Belgen van de camping, Polen die op klus zijn, honden, kinderen. ‘Het is net één grote familie,’ glimt Mia. Ze is in haar element. Een speelhoek wacht op de kleintjes, er liggen stripboeken en bouwblokken. Haar Engelse servies is bij elkaar gescharreld uit Kringloopwinkels, van Marktplaats. Romantiek om van te eten. ‘We zijn flexibel; zolang ik hier ben is de keuken open. En komt er nog een groepje onverwachts langs, dan flans ik zo wat lekkers in elkaar.’

Het was haar vader die het beeldbepalende bedrijfspand kocht. Al vanaf 1897 werd hier de bussenmelk aangeleverd tot de ontmanteling van de fabriek in 1977. Mia begon er in 1994 met haar cateringbedrijf en na een paar jaar kreeg ook die andere, grote droom gestalte in de voormalige werkplaats: een eigen restaurant. Het monument is door Sieb met eigen handen, de nodige bezieling en gelukkig ook behoud van authenticiteit omgetoverd tot knus aanschuifrestaurant. Daar eten gasten gewoon mee met wat de pot schaft. Ook tijdens de lunch. Als we niet oppassen zitten we hier morgen nog.

Vrolijke noten en bessen
Een eindje verderop, aan de Oosterbutenweg, wachten de laatste blauwe bessen voor de pluk. Rond deze tijd van het jaar nemen bramen en frambozen de regie over in de fruittuinen van De Vrolijke Noot. De biodynamische kwekerij van Harrie van Noort en Lucie Verstappen beslaat liefst 4 hectare in het beekdal van de Wapserveense Aa. Toen Harrie hier in 1979 begon met pionieren was het nog “woest en ledig”, een kaal polderlandschap. Nu werken ze samen het jaar rond in hun duurzame oase onder het lover van oude fruitrassen, met eigenhandig aangelegde houtwallen en een rijke vegetatie die veel vogels en andere diersoorten trekt.

De blauwe bessenteelt is core business, zelfpluk door passanten leuke bijzaak. Harrie: ‘De meeste oogst gaat rechtstreeks naar de groothandel en naar boerenmarkten, zoals in Amsterdam.’ De vruchtboomkwekerij is de andere belangrijke tak. Appel, peer, kers, pruim, maar ook mispel, kweepeer, walnoot en hazelnoot.

Plukken, ruiken, smullen
De gemengde pluktuinen van Jan en Riekje Rozeboom doen hun naam eer aan: Zeldenrust. Achterover leunen is er zeker in de zomermaanden niet bij; tot 1 oktober is het aanpoten in Wapse. Superfoods in overvloed, bomvol antioxidanten. Riekje probeert graag wat nieuws uit in eigen grond, dus rolden al de eerste spaghettipompoenen van het land (ofwel: groente vermomd als pastaslierten) en staat er nu ook een hoekje met exotische goji-bessen die rond oktober rijp zijn. Maar persoonlijk haalt ze haar schouders op om tijdelijke hypes rond “geneeskrachtig fruit” dat van ver over de landsgrens moet komen. Haar getrainde vingers rissen een paar willekeurige vruchtjes van hun takjes: ‘Doe maar gewoon hoor. Alle bessen hier zijn super gezond en zitten tjokvol vitamines.’

Jan en Riekje begonnen in ’86 aan de Wapserauwen, met een areaaltje blauwe bessen en aardbeien, bijna dertig jaar later nog steeds de hoofdmoot van hun biologische bedrijf. Tien jaar geleden kwam de bloemenpluktuin erbij, aan de overkant van de weg. Ook die formule is een doorslaand succes: passanten plukken hun zelf samengestelde boeket en betalen achteraf voor een unieke bos ruikers. Er zijn ook vaste planten, struiken en heesters te koop. ‘Het ging van lieverlee,’ vertelt Riekje. ‘Je begint ergens, kleedt het gezellig aan en na verloop van tijd vragen klanten: heb je ook koffie?’ Ze lacht. Nou, reken maar. Met naar wens zoet bosbessengebak en muffins. Of een sorbet van bio-ijs, blauwe bessenijs is een absolute hit: suikervrij smullen. ‘Ik laat elk seizoen zo’n 400 liter maken,’ verklapt Riekje, ‘het is niet aan te slepen, mensen nemen ook grotere verpakkingen mee voor de thuisvriezer.’ Het aangrenzende terras tussen de fruitstruiken voorziet in een grote behoefte. Van de bessen worden jams, sappen en sauzen gemaakt. Handzame potjes en flesjes waarvoor we graag een gaatje vrij houden in de fietstas.

Meel van de molen
Een huis dat ruikt naar versgebakken brood… hoe lekker is dat? Pure verwennerij. Maar wie thuis nog uitgebreid aan ’t kneden en bakken wil slaan, moet wel wat vroeger van huis. Geen gedraal dus in Wapserveen, even doortrappen. Zorg dat je nog vóór de middag de lieflijke buurtschap Oldendiever aandoet. Let op: alleen op zaterdag. Dan weet je zeker dat korenmolen De Vlijt open is. Bij Meint Noordhoek - of een van zijn hulpmolenaars natuurlijk – shop je je kostje bij elkaar. Maak ruimte in de fietstas voor een zakje volkorenbloem, spelt, roggemeel of pannenkoekenmix. Alleen kijken mag ook: altijd weer een sensatie, als een stevige zuidwesterwind over de Meulakkers jaagt en het mechaniek de boel binnen krakend en piepend in beweging zet.
www.korenmolendevlijt.nl

Een huis dat ruikt naar versgebakken brood… hoe lekker is dat? Pure verwennerij. Maar wie thuis nog uitgebreid aan ’t kneden en bakken wil slaan, moet wel wat vroeger van huis. Geen gedraal dus in Wapserveen, even doortrappen. Zorg dat je nog vóór de middag de lieflijke buurtschap Oldendiever aandoet. Let op: alleen op zaterdag. Dan weet je zeker dat korenmolen De Vlijt open is. Bij Meint Noordhoek - of een van zijn hulpmolenaars natuurlijk – shop je je kostje bij elkaar. Maak ruimte in de fietstas voor een zakje volkorenbloem, spelt, roggemeel of pannenkoekenmix. Alleen kijken mag ook: altijd weer een sensatie, als een stevige zuidwesterwind over de Meulakkers jaagt en het mechaniek de boel binnen krakend en piepend in beweging zet.
www.korenmolendevlijt.nl

Drentse hebbedingen
Het is maar een hanentree naar ’t altijd levendige centrum van Diever. Een bezoekje aan het brinkdorp is een aanrader, al was het maar om even uit te blazen op een van de terrassen of een paar bijzondere winkeltjes te bezoeken. Woon- en cadeauzaak In den Uylenbal is al eens verkozen tot leukste winkel van Drenthe. Voor onder meer tuin & buiten, woon & deco, haak & knop, pot & vaas, geur & kleur. Iets leuks gezien dat net niet in de fietstas past? De webwinkel biedt uitkomst.
www.indenuylenbal.nl

Alleen zoet is ook niet alles. Benthem hoveniers verkoopt z’n tafelaardappelen van het land aan huis, op onze route langs het Moleneinde. Handig, ze zijn al per zak verpakt. Ook het adres voor uien en eieren. Inspiratie doe je iets verderop op in Dieverbrug, bij Diverse Pluimage (een naam met ‘n knipoog naar het dorp). Deze bonte zaak vol hebbedingen kreeg ook al eens het predicaat leukste winkel van de provincie. Buiten vind je een spectrum aan kleurrijke tuinaccessoires, vooral de glazen bollen “op stok” zijn echte blikvangers. Binnen ook planten met advies van de specialist, outdoorkleding, schoeisel en vooral de wereld aan woondecoraties.
www.diversepluimage.nl

Likeur van bessen
Kijk goed uit met oversteken van de N371 bij Dieverbrug. De mooiste route richting buurtschap Holtien voert via Eemster. Een heerlijk landelijk streekje waar artistieke geesten zich thuis voelen. Fruit of Life (EKO-keurmerk) heeft een opvallende mascotte voor de ingang staan: een uit de kluiten gewassen blauwe bes zwaait ons uitnodigend tegemoet. Het bedrijf van Marlène Woutersen en haar man Sjaak van der Poel is kwekerij, fruittuin en winkel ineen. Ze draaien alweer hun achtste seizoen met vier verschillende bessenrassen; de pluk gaat door tot oktober, ‘simpelweg totdat de bessen op zijn.’ De blauwe bes is hot. Van het land, of uit de automaat aan de weg. Dertig scholieren en een paar handenvol dames uit de buurt helpen zo’n zomer lang met plukken. Zoë Meulman (13) is zo’n vakantiehulp. ‘Heel gezellig en leuk werk, maar het valt nog niet mee in het begin, hoor.’ In het winkeltje koop je ijs en fruitbeleg – lekker voor op dat zelfgebakken brood morgen –, ongezoete sappen, wijn van bessen én Marlènes specialiteit: de blauwe bessenlikeur maakt ze zelf. Wees er op de fiets nog niet te scheutig mee…Wil je fruit plukken, bel dan even voor een afspraak.
www.fruitoflife.nl

Verrassend lekker: biogrutters
De fruitkwekers van Holtien produceren hun bessen onder meer voor Groente en Zo, het biologische supermarktje in Dwingeloo dat een groeiende populariteit geniet. Het kan even zoeken zijn, naar de tot winkel verbouwde paardenstal achter die dikke haag meidoorn. Maar dan sta je ook plots in een verrassend goed gesorteerde winkel. Een jaar of twintig geleden begon biogrutter Maarten Dijkstra met een simpele bakfiets vol groenten aan de weg; nu runt ‘ie samen met z’n levenspartner Kitty Lambooij een nette, volwaardige natuurwinkel aan het Moleneinde. Bio is het credo. Het ondernemerskoppel ziet eten en drinken als beleving en hecht eraan dat verse waar zoveel mogelijk van telers uit directe omgeving komt, dat het aanbod eerlijk en biologisch is. ‘Voor ons een heel vanzelfsprekende keus.’ Hier kun je je boodschappenmandje, maar ook heel goed je fietstassen vullen. De winkel is vier dagen per week geopend.
www.groente-enzo.nl

Een paar slagen met de trappers en je staat in hartje Dwingeloo, het groene dorp. Altijd doen. Terrasje pakken. Zin in koffie? Of in ijs? Bij twijfel is Fanelli’s IJs en Koffie aan de Brink een prima keus. Gegarandeerd originele pakjes voor onder je fietsdrager vind je bij Handvaardig, de zorgwinkel met werkplaats en atelier aan de Heuvelenweg. Alleen doordeweeks geopend.
www.zorgwinkelhandvaardig.nl

Van Tearoom naar Bakhuussie
Volg de weg via het Westeinde, richting Wittelte. Vlak voor de brug, waar je (opgepast!) de Rijksweg weer oversteekt, ligt Whitton House. Op en top Engels genieten. Tearoom annex rietgedekt cottage voor de nacht. Eigenaren Margot Nies en haar Britse partner Terence Roe stellen hun romantische witte huis geregeld open voor kamerconcerten of tuintheater. Alleen geopend op afspraak. Vast noteren: 20 september, creamteaconcert op de zondagmiddag met trio Tinto Sol. Lekker muzikaal nazomeren onder het genot van scones, room, jam en verse aardbeien. Wel even vooraf reserveren.
www.whittonhouse.nl

Aly en Johan Noord hebben hun groente- en fruitkar steevast aan de Wittelterweg staan. Met, nou ja, maar net wat rijp is van de kleinfruitkwekerij of uit de moestuin. Nu eens aardbeien, dan weer courgettes zo van het land. Hun boerderij ’t Noordland in Wittelte biedt tot en met oktober een wisselend assortiment verse waar. Om zelf van de kar te halen (euro’s kunnen in de “honesty box”) en thuis jam, sap, moes of siroop van te brouwen. Leuk voor ’n andere keer: landelijk logeren, een workshop met vriendinnen (haken, bonbons maken, mozaïeken?) en zelfgemaakte pizza’s eten bij ’t Bakhuussie. De bakoven in het stookhok wordt tijdens schoolvakanties elke woensdag en zaterdag bij voldoende deelname opgestookt. Ook samen kokkerellen op afspraak.
www.tnoordland.nl

Laatste nieuws