Huis en tuin

Het waterschaaltje voor tuindieren: zo help je egels en vogels de hitte door

Het neerslagtekort loopt op en de zon brandt onverminderd. Waar wij de schaduw opzoeken met een koud glas water, hebben de dieren rond het huis het opvallend zwaar. Een simpele schaal vers water op het terras kan op zulke dagen letterlijk een leven redden, mits je het bakje op de juiste plek zet.

Redactie Noorderland
2 minuten
Natuur
Tips tegen hitte
Waterschaaltje voor tuindieren

Het gedrag van tuindieren bij aanhoudende droogte

In een normale Nederlandse zomer vinden vogels, zoogdieren en insecten hun vocht voornamelijk uit ochtenddauw, kleine plassen en natuurlijk voedsel. Bij aanhoudende hitte verandert dat patroon ingrijpend. Wormen en slakken kruipen diep de uitgedroogde bodem in, waardoor egels niet alleen dorst krijgen, maar ook nauwelijks nog aan eten kunnen komen. Vogels zoals de merel en de zanglijster vissen achter het net bij het zoeken naar insecten in de harde gazongrond. Een schaal vers water is op zulke momenten geen luxe, maar een noodzakelijk rustpunt.

De juiste plek: laag voor gronddieren, hoog voor vogels

De plaatsing van de waterschaal bepaalt of een dier er veilig van kan drinken:

  • Laag en stevig voor de egel: zet voor egels en andere grondbewoners een lage, zware schaal direct op de grond. Gebruik bij voorkeur een aardewerken of stenen schaal; wanneer een egel gaat drinken, leunt het dier vaak met de voorpoten op de rand. Een licht plastic bakje wipt dan meteen om.
  • Hoog en katveilig voor vogels en eekhoorns: drinkwater voor vogels en eekhoorns staat beter wat hoger, bijvoorbeeld op een tuintafel of een muurtje. Kies een overzichtelijke plek uit waar katten zich niet ongemerkt achter een struik kunnen verschuilen.
  • Schaduw en verversing: zet alle schalen op een koele plek in de schaduw om algenbroei en bacteriegroei tegen te gaan. Ververs het water dagelijks om de verspreiding van vogelziektes te voorkomen.
  • De reddende steen voor insecten: een diepe, gladde waterkom is voor bijen, hommels en kevers een verdrinkingsval. Leg daarom altijd een grote, ruwe steen, een paar knikkers of wat dennenappels in de schaal. Dieren die er per ongeluk in vallen, klimmen via de steen eenvoudig weer op het droge.

Waarom alleen water soms niet genoeg is

Als het wekenlang niet regent, is de honger onder egels vaak net zo groot als de dorst. Tijdelijk bijvoeren kan uitkomst bieden. Droge katten- of kittenbrokjes zijn hier heel geschikt voor, omdat ze de juiste eiwitten en vetten bevatten. Geef egels echter nooit melk; ze kunnen de lactose niet verteren en krijgen er dodelijke darmklachten van. Ruim niet-opgegeten voer aan het einde van de avond weer op om geen ongewenste gasten aan te trekken.

Een koele, groene tuin biedt op de lange termijn de beste bescherming. Een rommelhoekje met takken en bladeren, schaduwrijke heesters en een open heg in plaats van een dichte schutting zorgen ervoor dat egels beschut van tuin naar tuin kunnen wandelen.

Belangrijk signaal: zie je overdag een egel door de volle zon lopen of suf op het gazon liggen? Dat kan een teken zijn van ziekte of extreme uitputting. Neem op zo'n moment contact op met een lokale egelopvang of de dierenambulance.

Een koele vijver en vooruitkijken naar het najaar

Wie een tuin met een vijver heeft, bezit al de ideale drinkplaats. Zorg er wel voor dat er een schuine kant met stenen of een houten loopplankje aanwezig is, zodat een verdwaalde egel er altijd zelfstandig uit kan klimmen.

RTV Drenthe, Hart voor Dieren, Zoogdiervereniging Adobe Stock