1. Dwingelderveld: ontdek de Drentse natuur
Nationaal Park Dwingelderveld is het grootste aaneengesloten natte heidegebied van West-Europa en een waar paradijs voor natuurgenieters, wandelaars en fietsers. Het landschap is ontzettend afwisselend: uitgestrekte heidevelden, vennen, bossen en stuifzandgebieden wisselen elkaar af.
In de nazomer transformeert de heide in een paarse zee, terwijl er in de herfst en winter een sprookjesachtige, mysterieuze sfeer hangt met opkomende nevel. Het park is de thuisbasis van bijzondere dieren en planten, zoals de kraanvogel en de klokjesgentiaan. Vergeet ook de schaapskudde niet: samen met de herder zorgen de schapen er op traditionele wijze voor dat het heidegebied in stand blijft.
2. Orvelte: het oerdorp van Drenthe
Orvelte is niet zomaar een Drents dorp, maar een levend openluchtmuseum. Zodra je over de oude klinkerstraatjes wandelt, lijkt de tijd er even stil te staan. De rietgedekte boerderijen worden nog steeds bewoond of gebruikt als museum, winkel of horeca. In de oude smederij hoor je het vertrouwde geklop van de hamer en in de klompenmakerij ruik je het hout.
Orvelte is geen kunstmatig park, maar een echt dorp waar historie en het dagelijks leven samenkomen. Gedurende het hele jaar worden er markten, fairs, demonstraties en rondleidingen georganiseerd. Fijn weetje: Orvelte is autoluw, waardoor je er in alle rust kunt rondstruinen. Parkeren kan aan de rand van het dorp.
3. Veenhuizen: van strafkolonie tot werelderfgoed
Veenhuizen kent een fascinerende en unieke geschiedenis. In de negentiende eeuw werd het opgericht als een van de Koloniën van Weldadigheid: een grootschalig sociaal experiment om armen, wezen en bedelaars via landbouwarbeid te "heropvoeden" tot goede, nuttige burgers. Decennialang was Veenhuizen een vrijwel gesloten gemeenschap met eigen regels, voorzieningen en zelfs een eigen munteenheid.
Tegenwoordig staat Veenhuizen op de Unesco Werelderfgoedlijst en is het dorp vrij toegankelijk voor bezoekers. Wandel langs de kaarsrechte lanen en statige dienstwoningen met opschriften als 'Werk en Bid' of 'Kennis is Macht'. In het Gevangenismuseum duik je dieper in het verleden en ontdek je de verhalen over tucht, orde en het dagelijks leven in de kolonie.
4. Het grootste hunebed van Nederland (Borger): oog in oog met de prehistorie
Geen bezoek aan Drenthe is compleet zonder een hunebed te hebben gezien, en in Borger vind je de absolute koning onder deze prehistorische grafmonumenten: hunebed D27. Met een lengte van maar liefst 22,5 meter is dit het grootste hunebed van heel Nederland. De reusachtige dekstenen – waarvan de zwaarste meer dan 20.000 kilo weegt – werden zo'n 5.000 jaar geleden door het Trechterbekervolk op hun plek gelegd.
Hoe ze dat zonder moderne machines voor elkaar kregen, blijft tot de verbeelding spreken. Vlak naast dit imposante monument ligt het Hunebedcentrum. Hier leer je meer over de bouwers van de hunebedden, het Drentse landschap en de ijstijden die deze reusachtige zwerfstenen naar Nederland brachten.
5. Herinneringscentrum Kamp Westerbork: indrukwekkende geschiedenis
Midden in de bossen bij Hooghalen ligt een plek met een diepe en beladen geschiedenis: Kamp Westerbork. In de Tweede Wereldoorlog was dit een doorgangskamp voor meer dan 100.000 Joden, Sinti en Roma, die vanuit hier per trein werden gedeporteerd.
Een bezoek aan het voormalige kampterrein en het Herinneringscentrum laat niemand onberoerd. Op het terrein maken onder meer de 102.000 stenen – die elk een slachtoffer symboliseren –, de gereconstrueerde barakken en de indrukwekkende spoorrail met de omhooggebogen rails de impact van de geschiedenis tastbaar.