Cultuur

Struikelen over streektaal: deze Drentse woorden leggen je tong in de knoop

Het Drents is een streektaal vol karakter, charme en – toegegeven – af en toe een flinke tongbreker. Probeer deze bijzondere woorden maar eens hardop uit te spreken zonder te haperen.

Redactie Noorderland
1 minuut
Drenthe
Drentse woorden
Drentse woorden

Woorden die je tong laten struikelen

De uitdaging van de Drentse streektaal zit vaak in de unieke opeenstapeling van klanken en klinkers die we in het Standaardnederlands niet meer gewend zijn. Wie het Drents niet van huis uit spreekt, merkt al snel dat de tong een paar onverwachte bochten moet maken. Deze woorden laten zien hoe rijk de Drentse taal is:

  • Smaokmaokertie: voor je aanschuift voor een Drentse maaltijd, neem je natuurlijk eerst een smaokmaokertie. Oftewel: een klein aperitiefje om de smaakpapillen alvast wakker te schudden.
  • Besjacheln: dit woord klinkt door de zachte klank gemoedelijk, maar schijn bedriegt. Als iemand je probeert te besjacheln, maken ze geen gezellig praatje; je wordt op een slinkse manier bedonderd of opgelicht.
  • Parmetaosie: een klassiek woord voor bloedverwanten of familie. En of je nu een hechte of juist een wat wispelturige parmetaosie hebt: als Drent blijf je trouw aan je roots.
  • Hupseeln: je ziet ze tegenwoordig steeds minder, maar vroeger hielden ze bij menige Drent de broek stevig op de juiste plek: bretels.
  • Luusterleslokaol: door de ritmische opeenstapeling van lettergrepen raak je bij dit woord voor 'collegezaal' al snel de draad kwijt. Probeer het maar eens vlot achter elkaar te zeggen.
  • Diskezaotie: is er aan de keukentafel onenigheid over de beste manier om droge worst te snijden? Dan ontstaat er al snel een diskezaotie, oftewel een discussie.

De taal koesteren en bewaren

Om te zorgen dat de unieke karaktereigenschappen van de Drentse streektaal niet verloren gaan, zet het Huus van de Taol zich actief in voor het behoud en de promotie van het Drents. Zij stelden onder meer een officiële Drentse spelling op en organiseren jaarlijks de verkiezing van het Mooiste Drentse Woord. Zo krijgen bijzondere begrippen een podium en blijven ze behouden voor de toekomst.

Wie nieuwsgierig is naar meer specifieke definities of de exacte herkomst van Drentse begrippen, kan bovendien terecht in het digitale Woordenboek van de Drentse dialecten. Deze omvangrijke wetenschappelijke databank wordt zorgvuldig beheerd en actueel gehouden door de Rijksuniversiteit Groningen.