Natuur

Weg van de massa: ontdek deze 3 rustige natuurgebieden in Friesland

Het Friese landschap biedt zoveel meer dan de bekende watersportmeren en open polders. Wie beter kijkt, stuit op buitendijkse zilte kwelders, eeuwenoude petgaten en paarse heidevelden langs het water. Dit zijn drie verrassende gebieden die bewijzen dat de mooiste wandelpaden soms dichtbij liggen, maar zelden worden opgemerkt.

Romy van der Lingen
2 minuten
Friesland
Uittips Friesland
Wandelroute Friesland
Natuurgebieden Friesland
De Peazemerlannen bij Paesens-Moddergat. Foto: Adobe Stock

De Peazemerlannen

Buitendijkse natuur is zeldzaam in Nederland. Bij de karakteristieke dorpen Paesens en Moddergat vind je de Peazemerlannen, een gebied van 485 hectare dat zijn huidige vorm dankt aan een speling van het lot. Tijdens een zware storm in 1973 sloeg het beukende water een gat in de zomerdijk. Omdat het herstel te duur bleek, kreeg de zee vrij spel.

Het resultaat is een dynamisch landschap van groene zomerpolders, zilte kwelders en uitgestrekte zandplaten. In het voorjaar kleurt de kwelder frisgroen door het jonge zeekraal, terwijl het gebied in de nazomer verandert in een paars-rood kleurenpalet door bloeiend schorrekruid en zeeaster. Vanaf de houten strekdam wandel je een heel eind het Wad op zonder natte voeten te krijgen. Ondertussen vliegen de kluten, tureluurs en ganzen je om de oren.

It Bûtefjild

Tussen Hardegarijp, Roodkerk en Molenend ligt It Bûtefjild, een ruim 320 hectare groot gebied vol afwisseling. Wie van variatie houdt, zit hier goed: je wandelt er langs verlandde petgaten, open waterplassen, uitgestrekte rietvelden en sprookjesachtige broekbossen.

Het gebied bestaat uit verschillende hoekjes met elk een eigen verhaal. In het Ottema-Wiersmareservaat zie je duidelijk de sporen van de vroegere turfwinning, terwijl je in de Sippen-finnen met een avontuurlijk handbediend trekpontje het water oversteekt. Exmoorpony's begrazen hier het terrein om het landschap open te houden. Vanaf de houten vlonder bij de Swarte Broek – een meer waar vroeger skûtsjes vol turf en hout overheen voeren – heb je een prachtig, weids uitzicht over het water.

De prachtige Delleboersterheide, een gevarieerd natuurgebied in het zuidoosten van Friesland
De Delleboersterheide. Foto: Adobe Stock

De Delleboersterheide

In het zuidoosten van de provincie, verscholen langs het meanderende riviertje de Tjonger, ligt de Delleboersterheide. Dit gevarieerde natuurgebied van 195 hectare combineert paarse heidevelden en stille vennen met bos en opgewaaide rivierduintjes uit de laatste ijstijd.

Bij het ven de Catspoele is een speciale vlonder aangelegd vanwaar je zeldzame libellen kunt spiegelen in het water, zonder de fragiele diertjes te verstoren. Drentse heideschapen en robuuste pony's trekken hier rond als natuurlijke grasmaaiers. Dankzij hun begrazing blijven bijzondere planten zoals de klokjesgentiaan, de blauwe zegge en het geelbloeiende beenbreek prachtig behouden.

Praktische informatie

Trek voor je bezoek aan deze natuurgebieden in Friesland stevige schoenen aan die tegen een stootje kunnen en vergeet niet om een verrekijker mee te nemen voor de vogels. Kijk voor actuele routekaarten, openingstijden tijdens het broedseizoen en exacte parkeerlocaties voor vertrek op de website van It Fryske Gea. Honden mogen aangelijnd mee in sommige delen van de Peazemerlannen en It Bûtefjild; op de Delleboersterheide zijn honden niet toegestaan.