Waarom twee ijsblokjes in een bloembak soms beter werken dan een volle gieter op een hete zomerdag

De zomerse valkuil bij potplanten

Tijdens een hittegolf kan de temperatuur in een bloembak of hangmand door de felle zoninstraling oplopen tot wel 40 of 50 graden Celsius. Door deze extreme warmte droogt de potgrond in sneltreinvaart uit, waardoor de aarde krimpt en loskomt van de randen van de pot. Als je op dat moment een flinke scheut water met de gieter geeft, stroomt het vocht via deze spleten en de drainagegaten direct weer naar buiten. De kluit blijft vanbinnen kurkdroog, waardoor het wortelvolume amper water kan opnemen. Bladeren verliezen in de felle hitte soms wel 20 procent van hun vocht in één uur tijd, waardoor een effectieve watergift van levensbelang is.

Hoe de ijsblokjestruc werkt

Om deze snelle wegspoeling te voorkomen, biedt de ijsblokjesmethode een uitkomst: je legt in de vroege ochtend twee ijsblokjes plat op de potgrond van de bloembak. Het voordeel hiervan is de trage dosering. Afhankelijk van de buitentemperatuur doet het ijs er namelijk 20 tot 30 minuten over om volledig te smelten. Dit smeltwater sijpelt vervolgens druppel voor druppel de potgrond in. Hierdoor krijgt de ingedroogde aarde alle tijd om het vocht rustig en diep als een spons op te zuigen, in plaats van dat een grote plons uit de gieter direct ongebruikt wegloopt.

Nuance bij de koude schok

Veel tuiniers vragen zich af of ijswater niet schadelijk is voor de wortels. Een plotselinge, ijskoude waterstroom op oververhitte grond kan inderdaad voor wortelstress zorgen, wat de wateropname tijdelijk blokkeert. Omdat het ijsblokje heel geleidelijk smelt, warmt het water echter deels op zodra het door de hete bovenlaag van de grond dringt. Om elk risico op een koude schok te vermijden, is het wel belangrijk om de blokjes uitsluitend bij robuuste terrasplanten te gebruiken en ze aan de buitenste rand van de aarde te plaatsen.

Bekijk ook

De vergeten reden waarom er bij onze grootouders vroeger altijd geraniums in het raamkozijn stonden | Noorderland

Praktische toepassing

Voor het beste resultaat met deze methode gelden een paar eenvoudige richtlijnen:

• Plaatsing aan de rand: leg de ijsblokjes altijd aan de uiterste buitenrand van de bloembak. Zorg dat het ijs nooit rechtstreeks in contact komt met de stengels of het blad om vorstschade te voorkomen.
• Juiste timing: pas de truc uitsluitend in de vroege ochtend toe. De grond is dan nog relatief koel en het water krijgt de tijd om in te trekken voordat de zon op zijn hoogst staat.
• Gebruik als onderhoud: zie deze methode als dagelijks onderhoud en niet als noodreanimatie. Als een plant al volledig slap hangt en de kluit steenhard is, is er eerst een grondige dompelbeurt nodig in een emmer water.
• Luchtig substraat: de truc werkt het beste bij kwalitatieve, luchtige potgrond die speciaal is samengesteld om vocht vast te houden. Te compacte of oude tuinaarde laat het water alsnog te snel weglopen.