Het oudste wandelpad van Nederland bestaat 50 jaar: 'Ontdek Drenthe in optima forma'

Wandelen door wat wel de “oervallei” van ons land wordt genoemd is altijd een feestje voor de liefhebbers. Een leuk lusje voor een uurtje, een hele etappe als de benen goed voelen of, wie de smaak écht te pakken en de luxe van een lege agenda heeft, het complete Drenthepad, ofwel op de kop af 361 kilometer.

Vele duizenden gingen je al voor in de rijke geschiedenis van dit populaire streekpad onder de vleugels van het Nederlands Instituut voor Volksontwikkeling en Natuurvriendenwerk (Nivon).

Complete reisgids 

Het wandelschoeisel is gestrikt, de rugzak gevuld voor een actieve buitendag. Waar brengt de reis ons vandaag? Het Dwingelderveld? Lieversche Diep? Strubben-Kniphorstbosch? De Onlanden? De Hunzedelta? Op de Hondsrug? Het is moeilijk kiezen, want het Drenthepad grossiert in – soms ook letterlijke – highlights. Een kwestie van vooraf inlezen en thuis uitpluizen.

De wandelwijzer die dit streekpad begeleidt is een maar liefst 300 pagina’s tellende reisgids en veel te dik voor de broekzak. Dat is een groot compliment aan het adres van de samenstellers, die een ambitieuze missie hadden: een zo compleet mogelijk kijkje op Drenthe geven, en dat is heel aardig gelukt.

De twintig trajecten samen kleuren (bijna!) de hele provincie in. Strikt formeel is er een begin en een einde, maar feitelijk kun je natuurlijk aftrappen waar je wilt – of woont. En als we dan genieten van dat typisch Drentse landschap vol kronkelende beekjes, stille bossen, uitgestrekte heidevelden, houtwallen en eeuwenoude esdorpen, is het wel zo prettig te weten wat we zien en welke verhalen aan dat decor vastzitten. Daarin voorziet de reisgids ruimschoots.

Eerste eigen wandelpad

Toen het idee beginjaren 70 vaste vorm kreeg, hadden sommige Nivon-leden weleens meerdaagse trektochten gemaakt, pendelend tussen de eigen natuurhuizen van de vereniging. Sommigen hadden ook over de grens al kennisgemaakt met het fenomeen: in Duitsland had je de Weitwanderwege, Frankrijk kende z’n Sentiers de Grande Randonée en in Engeland trokken de befaamde Long distance footh paths lopers van heinde en verre. Zelf zo’n erkend en gemarkeerd langeafstandswandelpad creëren was dan ook een vurige wens.

Luc Schepers (70) is bezield vrijwillig padcoördinator en een van de routemakers van het Drenthepad, en doet een boekje open over de prille start: ‘Vroeger kenden we in Nederland bondswandelpaden van de ANWB, maar na de Tweede Wereldoorlog waren er eigenlijk geen paden meer. Er werd niet of nauwelijks recreatief gewandeld, mensen waren veel te druk met de heropbouw van het land. Tot een aantal noordelijke leden van Nivon dolenthousiast terugkeerde van hun wandelreizen in het buitenland: “Zoiets willen we hier ook!”’

Blauwdruk voor Nederland

De eerste werkgroep haalde haar deadline niet, want er kwam een onverwachte hoeveelheid werk kijken bij het uitzetten van een langeafstandswandelpad. Zo was er geld nodig voor 600 houten markeringspalen en een wandelgids. Maar nog veel tijdrovender: alle boeren en andere grondbezitters moesten één voor één worden bezocht met de vraag: ‘Mogen wij over uw terrein lopen?’

Sommige landeigenaren waren bang dat zich in de natuurgebieden “kermisachtige taferelen” zouden gaan afspelen. Maar uiteindelijk bleek het gros hulpvaardig en best bereid een briefje te ondertekenen waarin ze toestemming gaven. En in 1975, kort na het 50-jarig jubileumfeest van Nivon, was het dan zover: de eerste variant van het “Drentepad” (toen nog zónder h) was een feit. Een wit-rood gemarkeerd tracé van 110 kilometer tussen de Nivon-natuurvriendenhuizen in Noordlaren en Havelte.

‘De pioniers van toen hadden geen idee wat dit los zou maken en hoe succesvol het zou worden,’ vertelt Luc. In de jaren erna schoten paden her en der plots als paddenstoelen uit de grond, met het Pieterpad – de “pelgrimage” tussen Pieterburen in Groningen en de Sint Pietersberg in Zuid-Limburg – als bekendste. ‘Helemaal geënt op de structuur van het Drenthepad, dat een blauwdruk werd voor de rest.’

Verder lezen

Het volledige verhaal over het "jarige" Drenthepad lezen? Dit verhaal verscheen in de nieuwe Eropuit-editie van Noorderland, nu te koop in de winkels en online te bestellen via onze webshop. In deze editie stappen we op de fiets door het Groningse wierdenlandschap, reizen we terug in de tijd in Sloten, gaan we "natuurjournalen" en verkennen we een relatief onbekend natuurgebied in Noord-Nederland. Dit – en nog veel meer – lees je nu in ons nieuwste nummer.