Huis en tuin

Maart roert zijn staart: deze 5 planten in je tuin overleven plotselinge nachtvorst niet

De eerste zonnestralen in maart kunnen verraderlijk zijn. Terwijl wij de winterjas verruilen voor een dunner exemplaar en de neiging voelen om massaal naar het tuincentrum te gaan, houdt de natuur haar adem nog even in. Want we weten allemaal: maart roert zijn staart. Overdag kan het kwik oplopen tot 11 à 12 graden, maar zodra de zon ondergaat en de lucht opklaart, kan de temperatuur zomaar weer tot onder het vriespunt komen.

Karlijn Noordhof
Tuintips
Winter
Hortensia

Temperatuurschommelingen in maart zijn slecht voor veel tuinplanten. Door de warmte overdag komt de sapstroom op gang en zwellen de knoppen. Wanneer het ’s nachts gaat vriezen, zet het water in de plantencellen uit, waardoor de celwanden knappen. Het resultaat? Bruine bladeren, vochtige stengels of een plant die de zomer niet eens haalt. Houd daarom deze vijf populaire tuinplanten in maart extra goed in de gaten.

1. De hortensia

De hortensia is misschien wel de meest verraderlijke plant in dit lijstje. De struik zelf is winterhard en zal niet snel doodgaan door een nachtje vorst, maar de bloemknoppen zijn een ander verhaal. Veel hortensia’s bloeien op "oud hout". Dat betekent dat de knoppen voor de zomer van dit jaar vorig jaar al zijn aangemaakt. In maart beginnen deze knoppen uit te lopen. Door flinke nachtvorst in maart vriezen deze jonge scheuten kapot. De plant overleeft het wel, maar je zult het de rest van het jaar zonder die prachtige blauwe of roze bollen moeten doen.

Komt er nachtvorst aan? Dek de struik af met vliesdoek of een oude laken. Gebruik geen plastic: dit zorgt voor condensvorming die juist bevriest.

2. Japanse esdoorn

De Japanse esdoorn is de trots van veel tuinen, maar ook een zorgenkindje in het vroege voorjaar. Zodra de blaadjes zich in maart ontvouwen, zijn ze extreem kwetsbaar. Eén nacht met vorst kan ervoor zorgen dat de jonge bladeren verkleuren en verschrompelen. Hoewel de boom vaak later in het jaar wel weer nieuwe bladeren aanmaakt, kost dit de plant veel energie, wat de groei niet ten goede komt.

3. De camellia

De camellia is een van de weinige planten die al in februari en maart kleur geeft aan de tuin. Maar juist die vroege bloei is haar zwakte: de bloemen zijn gevoelig voor vorst. Vooral als de zon ’s ochtends direct op de bevroren bloemen schijnt, kan het mis gaan. De bloem ontdooit dan te snel, waardoor de cellen beschadigen en de bloem bruin wordt.

Staat je camellia op het oosten? Scherm 'm dan af tegen de ochtendzon als het ’s nachts gevroren heeft.

4. Kuipplanten

Het is een veelgemaakte fout: bij de eerste warme dag in maart worden de overwinterde kuipplanten – denk aan de fuchsia, pelargonium en oleander – direct vanuit de schuur of garage op het terras gezet. Maar doe dat niet: deze planten zijn door hun verblijf binnen volledig verwend geraakt. Ze hebben weinig weerstand opgebouwd tegen de wind en koude nachten. Eén nacht met vorst is vaak al genoeg om een jarenoude fuchsia de das om te doen. Wacht daarom met het buiten zetten van deze planten tot half april of zelfs mei.

5. De vlinderstruik

Normaal gesproken is de vlinderstruik ijzersterk, maar in maart schuilt het gevaar in de snoeischaar. Veel tuinliefhebbers snoeien hun vlinderstruik rigoureus terug zodra de eerste zonnestralen zich laten zien. Als er vervolgens een periode met strenge nachtvorst overheen komt, kunnen de verse snoeiwonden invriezen. Dit kan leiden tot scheuren in de stam, waardoor de plant vatbaar wordt voor ziektes of in het ergste geval helemaal afsterft.

Wacht daarom met het snoeien van de vlinderstruik tot de kans op strenge nachtvorst minimaal is. Meestal is dat pas eind maart of begin april.

Wat te doen bij onverwachte vorst?

Is er een heldere nacht met een temperatuur onder nul voorspeld? Wees dan voorbereid:

  • Water geven: geef overdag juist water. Een vochtige bodem houdt warmte beter vast dan een droge bodem en straalt dit ’s nachts uit naar de plant
  • Vliesdoek: een goede investering voor elke tuinier. Een vliesdoek is licht, ademend en beschermt planten tegen (vries)kou
  • Mulchen: een dikke laag houtsnippers of bladeren rond de voet van de plant beschermt de wortels tegen het bevriezen

Door in maart alert te blijven, zorg je ervoor dat je tuin in de zomermaanden op zijn mooist is. Want een goede start in het voorjaar is vaak het halve werk.