Frieslands verborgen schatten: 3x unieke plekken die je gezien wilt hebben

1. De Ecokathedraal: een monument zonder einde

In Mildam, aan de rand van Heerenveen, vind je een van de meest bijzondere bouwwerken van Nederland: de Ecokathedraal. Sinds de jaren 70 werkte landschapsarchitect Louis le Roy hier aan een plek waar mens, plant en dier eindeloos samenwerken. Met alleen handkracht – zonder machines – zijn honderden vrachtwagens vol klinkers, tegels en trottoirbanden opgestapeld tot een complex van muren, torens en trappen.

Omdat de stenen los gestapeld zijn (zonder cement), krijgt de natuur vrij spel. In de winter zie je de krachtige vormen van het gestapelde puin – waaronder materiaal van de voormalige gevangenis bij Crackstate – extra goed door de kale takken heen. Terwijl een nieuwe generatie bouwers nog steeds doorbouwt aan dit honderdjarige project, kun je er als bezoeker dwalen door een doolhof van steen en groen dat elk jaar een beetje meer één wordt met het bos. De kathedraal is dagelijks vrij te bezoeken.

2. De Bosbergtoren: uitkijken over een bevroren wereld

In Appelscha staat een van de meest spectaculaire uitkijkpunten van het noorden: de Bosbergtoren. Deze 33 meter hoge toren is niet zomaar een bouwwerk; architect Frans Beune ontwierp hem als een reusachtige dennenstam, compleet met 'zijtakken' die over het bos uitkijken. De locatie is minstens zo bijzonder: de toren staat bovenop een 20 meter hoge stuifduin, de hoogste van de provincie.

Op een heldere dag is het uitzicht fenomenaal; je kijkt over de zee van bomen van het Drents-Friese Wold en kunt soms zelfs de Waddeneilanden aan de horizon zien liggen. De toren is voorzien van een lift, waardoor het weidse panorama voor iedereen bereikbaar is. Voor de echte durfals zijn er bovenin twee uitkijkpunten met een glazen bodem. De toren is dagelijks geopend van 10.00 tot 18.00 uur; een toegangskaartje (€2,50) koop je eenvoudig ter plekke met de pinpas.

3. Uniastate: het luchtkasteel van Bears

In het hart van het dorpje Bears vind je een locatie die op het eerste gezicht uit een sprookje lijkt te komen: de Uniastate. Waar vroeger de state van de invloedrijke familie Unia stond, staat nu een transparant 'luchtkasteel' van staal. Dit moderne kunstwerk volgt exact de contouren van het oorspronkelijke slot dat in 1756 werd afgebroken. Alleen het monumentale poortgebouw bleef bewaard en vormt nu de toegang tot dit bijzondere erfgoed.

Vanaf april kun je de stalen toren van de constructie beklimmen en het naastgelegen bezoekerscentrum in de 13de-eeuwe Mariakerk bezoeken. Maar ook buiten de openingstijden is de Uniastate een bijzondere plek om te bezoeken voor een kort ommetje. Wanneer de rijp op de stalen balken kleeft, wordt de "luchtspiegeling" bijna tastbaar en oogt het kasteel magischer dan ooit tegen de strakke winterlucht.