Lifestylemagazine over Noord-Nederland

Wat gebeurt er met bijen na de zomer? Dit is hoe het zit

In de zomer gonst een bijenvolk van de activiteit. Honingkamers worden gevuld, darren zoemen rond en werksters vliegen af en aan. Maar wat gebeurt er eigenlijk met de bijen zodra de zomer voorbij is? Terwijl de meeste bloemen verwelken en de dagen korter worden, begint er voor hen een heel ander seizoen: een periode van voorbereiden, rusten en overleven.

Bijen na de zomer

Van zomerdrukte naar winterstilte

Voor veel imkers voelt de zomer als het hoogtepunt van het jaar, maar voor de bijen zelf vormt de nazomer de sleutel tot overleven. Na het slingeren van de honing begint de belangrijke taak van het inwinteren: zorgen dat het volk sterk genoeg is om de winter door te komen. In deze periode ontstaan winterbijen – zussen van de zomerbij, maar met een compleet ander levensritme. Waar zomerbijen slechts zes weken leven door hun drukke vliegwerk, kunnen winterbijen tot wel negen maanden oud worden. Ze blijven in de kast, sparen energie en houden de koningin en elkaar warm. Door hun grote lichaam en speciale eiwitreserves zijn ze letterlijk gebouwd voor de winter.

Hoe een volk zich voorbereidt

In augustus en september neemt het aantal nieuwe eitjes af. De darren – mannelijke bijen die in de zomer koninginnen bevruchten – worden de kast uitgejaagd in de zogenoemde "darrenslacht". Alleen de koningin en werksters blijven over. De zogenoemde voedsterbijen, die de jonge larven verzorgen, spelen nu een belangrijke rol: zij bepalen met hun voedersap of een larve zich ontwikkelt tot een sterke winterbij. Zo legt het volk de basis voor de lente van volgend jaar. Ondertussen zorgen de bijen ervoor dat er genoeg voedsel is: opgeslagen honing vormt de brandstof om samen de kou te trotseren. Soms helpt een imker een handje mee door bij te voeren, maar het liefst teren de bijen op hun eigen honing.

Winterrust en een nieuw begin

Zodra de temperatuur daalt en er geen bloemen meer bloeien, trekken de bijen zich terug in een wintertros: een compacte bal waarin duizenden bijen dicht tegen elkaar aan zitten. In het midden zit de koningin, veilig en warm. Door met hun spieren te trillen houden de bijen de tros op temperatuur, soms wel tot 35 graden. Buiten lijkt het stil, maar binnen in de kast wachten de bijen op betere tijden. Zodra in het voorjaar de wilgen en fruitbomen weer bloeien, barst het volk weer los en maken de winterbijen plaats voor een nieuwe generatie.

Natuur
  • Imkers Neteland, Bijenclub, Odin, Nederlandse Bijenhoudersvereniging
  • Adobe Stock