Moai fuort: ontdek de Elfdorpentocht in Friesland

Veelzijdige streek

Dichte bossen, meren en laagveen, kustkliffen en dikke klei, hoge terpen en dijkjes. Eén brok landschapsschoon ligt aan je voeten en je hoeft er geen wereldreis voor af te leggen. Over smaak valt te twisten, maar dit is volgens insiders toch wel dé meest veelzijdige streek die Friesland rijk is. Zuidwest is ook de regio die maar liefst zeven van de legendarische Elfsteden telt, maar die laten we voor de verandering links liggen.

Friesland telt maar liefst 340 (!) dorpen; van robuust tot piepklein, en dat immense aantal wordt weleens toegeschreven aan het sterke individualisme van de Friezen. “Elk z’n eigen”, zeg maar. 

{{ trans('customs.newsletter_signup.responsemsg') }}

{{ trans('customs.buttons.signup') }}

Vul een geldig emailadres in. {{ errors . email[0] }}

Meerdaags fietsfestijn

Dat verdient een nadere verkenning, en met de Elfdorpenroute zijn we wel even zoet: om exact te zijn 171 kilometer, uitgesmeerd over een meerdaags fietsfestijn. Goed te doen op een paar actieve vakantiedagen in de nazomer, of kies ervoor om slechts één dag een deel van de route te fietsen.

Wie ter voorbereiding alvast besluit om de routekaart te bekijken, kan heel wat landschappen van de bucketlist afvinken. Bos: ja. Boerenlandschap: ja. Heuvelachtig en glooiend: ja. Door dorpjes: ja. Door het weidelandschap: ja. Langs de Friese meren: ja. Check, check én check. Routiniers op het rijwiel werken hun langeafstandstocht ongetwijfeld af volgens de officiële knooppunten, wie de route liever hapsnap consumeert stippelt z’n eigen pad uit. Vrijheid blijheid. Ook dat past de rechtgeaarde Fries. 

Poëzie uit Balk

Balk is geen gek vertrekpunt. De naam, kort en krachtig, betekent “brug” en mag dan weinig poëtische zwier bevatten; dit plaatsje aan de Luts inspireerde Hollands grote dichter Herman Gorter wél tot zijn beroemde vers Mei. Een nieuwe lente en een nieuw geluid, ik wil dat dit lied klinkt als het gefluit, dat ik vaak hoorde voor een zomernacht, in een oud stadje, langs de watergracht…

Het is Gorter vergeven dat hij Balk gemakshalve een stadje noemt, dat zal chauvinisme zijn geweest. En dat is op z’n plaats in dit beschermde dorpsgezicht. De watergracht waarover hij het heeft is het kleine riviertje de Luts, tegenwoordig weinig meer dan een met lindebomen en monumenten omzoomde gracht die door de oude dorpskern loopt. Daaraan gebeurt doorgaans niet zo veel: er passeren plezierbootjes, er zijn wat winkeltjes en je vindt er enkele terrassen. Maar reken erop dat het hier één groot gekkenhuis wordt zodra het natuurijs dik genoeg is om een Elfstedenlegioen te dragen. Dan is dit voor heel even een van de drukste grachten van ons land.

Bekijk ook

Funda-parel: droom weg bij deze idyllische boerderij in Drenthe | Noorderland

Kom deze keer met ons mee naar Dwingeloo, een van de mooiste dorpen van Drenthe, waar nu een prachtige rietbedekte boerderij te koop staat.

Balk staat bekend als hét boterdorp. Het dankt z’n rijkdom aan de boterhandel die hier in de 18de eeuw tot grote bloei kwam en langs de gracht staan nog diverse pakhuizen uit die tijd. Nu is dit een populaire watersportplek, met een paviljoen en strand aan het Slotermeer, waarin de Luts uitmondt

Verder lezen

Meer weten over de Elfdorpentocht? Het verhaal over deze fietsroute vind je in onze Frieslandspecial, nu te koop in de winkels en onze webshop. In deze nieuwe editie gaan we op tijdreis door Friesland, spreken we met burgemeester Sybrand Buma, proeven we échte Beerenburg in Sneek en nemen we een kijkje in museumdorp Allingawier. Dit – en nog veel meer – lees je nu in ons nieuwste nummer.