Cultuur

Kjittich, núnderje en nog meer Friese tongbrekers: krijg jij ze foutloos uitgesproken?

De provincie Friesland kent niet alleen water, weiden en eindeloze luchten, maar ook een taal die rijk is aan gevoel, kleur en klank. Of je nu vloeiend Fries spreekt of juist struikelt bij elke tsj-klank: deze acht woorden zijn leuk om eens uit te spreken.

Redactie Noorderland
1 minuut
Friesland
Friese woorden
Friese woorden

Geafreon

Een geafreon is een dorpsgenoot; een "streekmaat". Zo iemand die altijd bij de biljarttafel hangt of op zaterdag met z’n overall aan z’n heg staat te snoeien. Geen bloedverwant, maar wel van jouw grond.

Kjittich

Het klinkt een beetje als het geluid van iemand die struikelt over onkruid – en dat is niet eens zo vergezocht. Kjittich betekent: vol onkruid.

Lyts

Een klassieker en een allemansvriend. Lyts betekent 'klein' – en dat kan op van alles slaan. Van een lyts hûs tot een lyts famke. Het klinkt het ook gewoon aandoenlijk. Beetje zoals 'lief', maar dan Fries.

Núnderje

Misschien wel een van de mooiste woorden in deze lijst: núnderje. Het betekent neuriën of zacht zingen, maar ook het geritsel van water of bladeren in de wind. Poëtischer wordt het niet!

Tsjildich

Een heerlijk woord voor een heerlijk mens: tsjildich betekent vriendelijk, kalm en behulpzaam. Een buurman die altijd een ladder uitleent. Een nichtje dat een kat uit een boom redt. Je wordt er vanzelf een beetje tsjildich van.

Wroechwjirm

Heb je ooit een woord gehoord dat zó goed klinkt als wat het betekent? Wroechwjirm is 'wroeging' in zijn meest knagende vorm. Alsof er een worm in je geweten zit te woelen. Misschien at je stiekem dat laatste stukje oranjekoek... En ja, die wringt dus.

Tjûverich

Een beetje ziekjes, een beetje kieskeurig. Tjûverich is het gevoel dat je niks lust en je maag het ook niet wil. Ook bruikbaar voor kinderen die 'bah' zeggen tegen alles wat geen patat is.

Reauntsje

Een fluistering in het oor, zacht en geheimzinnig: reauntsje betekent zacht spreken. Denk aan fluisterende geliefden, of een moeder die haar kind tot kalmte sust.